...
dossiers
Publicaties van de jaarlijkse Zuidenveldtentoonstelling in Zuidoost-Dren...
De herinrichtingsplannen van het stationsgebied en de singels. De planne...
De verdubbeling van de N34 tussen Emmen en Coevorden is al jarenlang een...
Sinds 2009 wordt in Coevorden jaarlijks de Coevorder HandelsMISSie gehou...
...
...
Kiek nou 's!

De Kom: van lagere school tot dorpshuis

Door Herman Woltersom op donderdag 13 september 2018 17:00
  • ignore touch

    Kiek nou 's - De Kom. © Herman Woltersom

mail pinterest

Wachtum vierde afgelopen zaterdag het 50-jarig bestaan van dorpshuis De Kom met diverse activiteiten. Het werd een dag voor en door Wachtummers. Het gebouw staat er echter al veel langer en was vòòr 1968 in gebruik als lagere school.

De geschiedenis van de school in het dorp gaat veel verder terug. Volgens het kerkelijk register zag op 25 juni 1741 een dochter van ‘meester Jan Alting’ het levenslicht. Soms was het kommer en kwel: zo werkte eind 1836 de verwarming in de school niet naar behoren, zodat er een brief van de provincie naar de gemeente Dalen gestuurd met daarin het verzoek aan het gemeentebestuur van Dalen om te zorgen voor een lening ter verbetering van de school. Voor die tijd van verwarming namen kinderen ‘s ochtends schoolturf mee. De meisjes namen hun schoolstoofje mee naar school. Op 15 januari 1886 gingen in Wachtum 44 kinderen naar school, hetgeen recht gaf op een onderwijzer van bijstand.

Maar wat was nou eigenlijk een onderwijzer in bijstand? Meestal een kind dat een jaar langer naar school was gegaan. Zijn leeftijd was tussen de 15 en de 19 jaar. De beloning van een hulp onderwijzer was 2 gulden per week. Zijn taak was de kleintjes bezig houden. Het minimum salaris van een schoolhoofd in 1878 was 700 gulden per jaar. Daarvoor moest het hoofd der school behalve lesgeven ook zorgen voor het zes keer per jaar schoonmaken van de school, naast het om de zes weken schoonmaken van de ramen. Dat diende buiten schooltijd te gebeuren en hij mocht hiervoor geen kinderen gebruiken.

De school werd op 16 april 1904 door brand verwoest. De boerderij van Mans Anninga, die achter de school stond, werd door de bliksem getroffen. Het vuur sloeg over naar het rieten dak van de school en met enige hulp - zo wordt beweerd - brandde de oude school met meubilair en leermiddelen tot de grond toe af. Het onderwijs werd toen gegeven bij de familie Hidding (Schepers Roelf) in het Westereind en bij de familie Vleems (Buters Harm) in het Oostereind. Er werd een nieuwe school met 3 lokalen gebouwd. De kosten waren 9926,11 gulden, inclusief meubilair. Ruim een jaar na de brand werd de nieuwe school op 19 mei 1905 geopend met een optocht en vuurwerk. In dat gebouw is nu dorpshuis De Kom gevestigd.

Na de Tweede Wereldoorlog begon de in 1905 geopende school gebreken te vertonen. Op 28 augustus 1964 werd de nieuwe school, die voortaan ‘Markeschool’ zou heten, door burgemeester Boer geopend. Twaalf jaar later liep het aantal leerlingen terug, maar moest van 25 naar 27 worden gebracht om beide onderwijzers te kunnen behouden. De oudercommissie plaatste een advertentie om ouders met kinderen naar Wachtum te laten verhuizen. Zondag 4 april 1976 verschenen maar liefst 35 gegadigden; ook werd er zo’n 30 keer gebeld. In het dorpshuis had men een opvangcentrum ingericht voor gesprekken met ‘sollicitanten’. De oudercommissie had die toeloop wel verwacht: er was immers een oude Saksische boerderij in het vooruitzicht gesteld voor een gezin. Later werd daar nog een burgerwoning aan toegevoegd.

In ‘Kiek Nou ‘s’ duikt Herman Woltersom in het heden én verleden van markante gebouwen in de gemeente Coevorden. Elke aflevering gaat gepaard met een foto die toen én nu combineert. Reacties: hwoltersom@hetnet.nl

LAAT EEN BERICHT ACHTER

U moet zijn ingelogd om een bericht te kunnen plaatsen. Log in of registreer je om een reactie te kunnen plaatsen.